Daty wybranych edycji online: 19 stycznia 2026 r., 2 lutego 2026 r., 3 lutego 2026 r. i 4 lutego 2026 r.

Organizator: Ośrodek Rozwoju Edukacji, Wydział Edukacji Włączającej

Forma: online, w formule dwuetapowej

Adresaci: specjaliści publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych niewskazanych przez kuratorów oświaty do wydawania orzeczeń w zakresie niepełnosprawności wzroku.

 

Wprowadzenie

Ośrodek Rozwoju Edukacji uruchomił szkolenie „Diagnoza różnicowa dzieci i uczniów z niepełnosprawnością wzroku”, skierowane do specjalistów publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych. Z informacji ORE wynika, że szkolenie było prowadzone online, w dwóch etapach, a jego treść koncentrowała się na ocenie funkcjonalnej dzieci i uczniów niewidomych oraz słabowidzących, procedurach orzeczniczych, współpracy międzysektorowej i wsparciu rodziców.

W praktyce był to jeden z ciekawszych tematów dla środowiska zajmującego się edukacją i wsparciem osób z niepełnosprawnością wzroku, bo nie skupiał się wyłącznie na samej etykiecie diagnozy. Oficjalny opis pokazuje raczej podejście oparte na funkcjonowaniu dziecka, jego realnych potrzebach, otoczeniu i sposobach organizowania wsparcia.

 

O jakim szkoleniu mowa

Na stronie ORE opublikowano zaproszenie na szkolenie z 24 października 2025 r., a w systemie rejestracyjnym pojawiły się kolejne grupy szkoleniowe realizowane w różnych terminach. Wśród widocznych edycji znalazły się m.in.:

• grupa VII: 19 stycznia 2026 r. i 2 lutego 2026 r.,
• grupa XI: 3 lutego 2026 r. i 4 lutego 2026 r.,
• grupa XII: 2 lutego 2026 r. i 4 lutego 2026 r.

To oznacza, że nie chodziło o jedno pojedyncze spotkanie, ale o szerszy cykl realizowany dla kolejnych grup specjalistów. Sam ORE opisał szkolenie jako przeznaczone dla poradni publicznych, które nie są wskazane przez kuratorów oświaty do wydawania orzeczeń w zakresie niepełnosprawności wzroku.

Dwustopniowa formuła: teoria, a potem praca interaktywna

Z opisu w systemie rekrutacyjnym wynika, że szkolenie miało charakter dwuetapowy.

Etap pierwszy obejmował samokształcenie na platformie ZPE, w tym:

• wykład wprowadzający o niepełnosprawności wzroku i ujęciu klasyfikacyjnym,
• wykład o narzędziach diagnostycznych stosowanych w procesie oceny funkcjonalnej,
• materiały merytoryczne,
• test końcowy, którego zaliczenie było warunkiem przejścia do drugiego etapu.

Etap drugi obejmował interaktywne szkolenia online w wymiarze 10 godzin dydaktycznych, a po ich zakończeniu przewidziano także konsultacje i doradztwo adekwatnie do zgłoszonych potrzeb uczestników.

To ważne, bo pokazuje, że ORE nie ograniczyło się do przesłania prezentacji i odhaczenia tematu. W programie widać próbę połączenia wiedzy wstępnej, pracy warsztatowej i późniejszego wsparcia konsultacyjnego. Jak na instytucjonalne szkolenie, całkiem cywilizowane podejście.

 

Co dokładnie obejmował program

Oficjalny opis szkolenia wskazuje cztery główne bloki tematyczne. Pierwszy dotyczył standardów oceny funkcjonalnej dziecka lub ucznia z dysfunkcją wzroku. W tym obszarze ORE wymieniało:

• wykorzystanie ICF, czyli Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia,
• ocenę funkcjonalną dziecka lub ucznia niewidomego,
• ocenę funkcjonalną widzenia,
• narzędzia do przeprowadzenia oceny funkcjonalnej,
• modyfikację otoczenia,
• wywiad z rodzicem lub opiekunem.

Drugi blok dotyczył międzysektorowej współpracy w procesie oceny funkcjonalnej dziecka z uszkodzonym wzrokiem. Trzeci obejmował wsparcie dla rodziców i opiekunów. Czwarty koncentrował się na procedurze wydawania orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego i opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dla dzieci i uczniów z problemami wzrokowymi.

 

Dlaczego ten temat jest ważny dla niewidomych i słabowidzących

Najważniejsze w tym szkoleniu jest to, że punkt ciężkości położono na diagnozę funkcjonalną, a nie tylko na sam fakt występowania niepełnosprawności wzroku. Z oficjalnego programu wynika, że istotne są nie tylko klasyfikacje i procedury, ale też pytania o to, jak dziecko funkcjonuje, jak widzi, jakie ma warunki otoczenia i jakie narzędzia diagnostyczne pozwalają to rzetelnie ocenić.

To bardzo istotne dla dzieci niewidomych i słabowidzących, bo w praktyce edukacyjnej sama nazwa rozpoznania nie mówi jeszcze, jak planować wsparcie. Program szkolenia sugeruje raczej podejście, w którym trzeba połączyć ocenę widzenia, ocenę codziennego funkcjonowania, rozmowę z rodziną i analizę środowiska. Dopiero z takiego zestawu da się wyciągać sensowne wnioski dla nauki, rehabilitacji czy organizacji pomocy.

 

Gdzie tu miejsce na technologie

W programie pojawiają się dwa elementy, które mają bezpośredni związek z późniejszym doborem narzędzi wsparcia: narzędzia do przeprowadzenia oceny funkcjonalnej oraz modyfikacja otoczenia.

Na tej podstawie można ostrożnie wnioskować, że szkolenie tworzy dobrą bazę do podejmowania decyzji o tym, jakie formy wsparcia będą adekwatne dla konkretnego dziecka, także w obszarze środowiska edukacyjnego i rozwiązań wspomagających. Nie jest to jeszcze instrukcja doboru konkretnego sprzętu czy oprogramowania, ale wyraźnie widać logiczny związek: najpierw rzetelna ocena funkcjonalna, potem sensowne dostosowanie warunków i metod pracy.

 

Co daje taka perspektywa poradniom i szkołom

Szkolenie ORE było kierowane do specjalistów poradni psychologiczno-pedagogicznych, więc jego znaczenie wykracza poza samo dokształcenie pojedynczych osób. Program dotyka kwestii, które później wpływają na jakość opinii, orzeczeń, zaleceń i współpracy z rodziną oraz szkołą. Szczególnie ważne są tu:

• standardy oceny funkcjonalnej,
• wykorzystanie ICF,
• współpraca międzysektorowa,
• procedury orzecznicze,
• konsultacje po szkoleniu.

To wszystko razem wskazuje, że ORE próbowało wzmacniać bardziej uporządkowane i funkcjonalne podejście do diagnozy dzieci z niepełnosprawnością wzroku. A im lepsza diagnoza funkcjonalna, tym większa szansa, że wsparcie edukacyjne nie będzie przypadkowe, spóźnione albo oparte wyłącznie na papierologii.

 

Podsumowanie

Szkolenie ORE „Diagnoza różnicowa dzieci i uczniów z niepełnosprawnością wzroku” było jednym z ciekawszych działań szkoleniowych bezpośrednio związanych z niewidomymi i słabowidzącymi na początku 2026 roku. W widocznych edycjach odbywało się m.in. 19 stycznia 2026 r., 2 lutego 2026 r., 3 lutego 2026 r. i 4 lutego 2026 r., a jego program obejmował ocenę funkcjonalną, ICF, narzędzia diagnostyczne, modyfikację otoczenia, współpracę międzysektorową, wsparcie rodziców oraz procedury orzecznicze.

Największa wartość tego szkolenia polega na tym, że nie sprowadza ono tematu niepełnosprawności wzroku do jednej etykiety diagnostycznej. Z oficjalnych materiałów wynika raczej podejście oparte na funkcjonowaniu dziecka i realnych potrzebach wsparcia. A z tego już jest bliżej do sensownej edukacji, lepszych decyzji poradni i mądrzejszego dobierania rozwiązań w praktyce.

 

Źródła

• ORE, aktualność „Szkolenie z zakresu diagnozy różnicowej dzieci i uczniów z niepełnosprawnością wzroku”
• ORE, system rejestracji szkoleń, grupa VII
• ORE, system rejestracji szkoleń, grupa XI
• ORE, system rejestracji szkoleń, grupa XII
  • ORE, system rejestracji szkoleń, przykładowy opis szkolenia